زهرا افضلی

چکیده: دیدگاه ها و نظریات اندیشمندان در قرون اخیر راه را برای تحلیل آثار ادبی از جنبه های گوناگون هموار نمود. نظریه میخائیل باختین نظریه پرداز روسی درباره چند صدایی در قرن بیستم ازآن جمله است. او این نظریه را با الهام از موسیقی ارائه کرد. نظریه وی که گفتگو هسته اصلی آن است به معنی بروز آزادانه صداهای گوناگون در متن ادبی است بدون اینکه یکی بر دیگری تسلط داشته باشد. چند صدایی به عنوان یک اصطلاح در بردارنده چندین مؤلفه است که اهم آنها عبارتند از: کرنوتوپ، گروتسک، کارناوال، نقیضه، هم زیستی تضادها، مفاهیم متقابل و بینامتنیت. به عقیده باختین رمان در مقایسه با سایر متون ادبی حوزه مناسب تری جهت تبلور چند صدایی است. از همین رو در پژوهش حاضرچند صدایی در رمان«شیء من الخوف» اثر ثروت اباظه نویسنده معاصرمصری با روش توصیفی – تحلیلی مورد بررسی واقع شده است. نتیجه پژوهش بیانگر آن است که گفتگو موجب پرده برداشتن از عقایدمتفاوت شخصیت ها به منزله صداهایی متفاوت گردیده است و مفاهیم متقابلی همچون ترس و شجاعت، ظلم و ظلم ستیزی، عشق و نفرت، بی بندوباری و پاکدامنی به عنوان یکی دیگر از مصادیق چند صدایی در رمان نمود یافته است همچنین همزیستی تضادها به علت تضاد فکری شخصیت ها و وجود مفاهیم متقابل به مثابه مصداق دیگری از چند صدایی درآن متجلی شده است