با توجه به جایگاه الگویی اخلاقِ علوی در باور اهل ایمان، نوشته ی پیش رو در کارِ بررسی چیستی اخلاق در آموزه های امام علی«علیه السّلام» است. نخست، پیشینه و معنای لغوی و سپس دیدگاه اندیشمندان پیرامون معنای اصطلاحی اخلاق بررسی شده و آنگاه در دو حوزه ی مفهوم و مصداق در آموزه های امام علی«علیه السّلام» به جستجو پرداخته، نگاه مفهوم شناسانه، در سیزده از ویژگی ها و مباحث مرتبط دسته بندی گردیده و نگاه مصداق شناسانه، پیرامون بهترین ها و بدترین های اخلاقی و یا ارائه تعریف جامع از مصادیق اخلاقی صورت پذیرفته است؛ تبیین شاخصه هایی برای گروه های خاصّ اجتماعی در همین نگاه می گنجد، که از به هم تنیدن و درآمیختن نگاه مفهومی و مصداقی، منظومه ی کاملی از نظام گفتمانی امام علی«علیه السّلام» پیرامون اخلاق بدست می آید
